Drugie dziecko w Polsce przeszło terapię CAR-T

Drugie dziecko w Polsce przeszło terapię CAR-T



11-letni Krzyś z Poznania jest drugim dzieckiem w Polsce, u którego zastosowano nowatorską terapię genową CAR-T. Zabieg przeprowadzono 9 listopada br. w Klinice Transplantacji Szpiku, Onkologii i Hematologii Dziecięcej Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego we Wrocławiu.

Krzyś cierpiał na białaczkę i choć przeszedł dwa przeszczepy szpiku kostnego, choroba nie dawała za wygraną. Tak się zdarza w przypadku około 15 proc. dzieci z agresywnymi nowotworami krwi. Nie reagują one na konwencjonalne leczenie, a ostatnią szansą na ich ratunek jest terapia genowa CAR-T.

Wrocławska Klinika Transplantacji Szpiku, Onkologii i Hematologii Dziecięcej w 2019 r. pozytywnie przeszła proces certyfikacji, dzięki któremu - jako jedyny ośrodek medyczny w Polsce - może stosować terapię CAR-T u pacjentów pediatrycznych, chorujących na oporną lub nawrotową ostrą białaczkę limfoblastyczną (ALL).

Terapia polega na genetycznej modyfikacji limfocytów T, czyli komórek odpornościowych chorego. Modyfikuje się je w taki sposób, by „nauczyły się” zabijać komórki nowotworowe. W praktyce cały proces zaczyna się od filtrowania krwi (leukaferaza) i izolowania z niej leukocytów, w tym limfocytów T. Następnie są one zamrażane i przekazywane do laboratorium w celu modyfikacji. Przy pomocy wektora wirusowego limfocyty T zostają genetycznie zaprogramowane tak, aby rozpoznawały komórki nowotworu. Następnie nowo utworzone komórki CAR-T ulegają namnażaniu i trafiają z powrotem do krwi pacjenta. Tak zaprogramowane komórki CAR-T są w stanie rozpoznać komórki nowotworowe, przyłączyć się do nich i aktywnie je zniszczyć.

- Pomimo pandemii pracujemy na pełnych obrotach - mówi prof. Krzysztof Kałwak, zastępca kierownika Kliniki Transplantacji Szpiku, Onkologii i Hematologii Dziecięcej Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego. - Od początku roku do 9 listopada wykonaliśmy tylko trzy allogeniczne transplantacje mniej, niż w analogicznym okresie roku ubiegłego.

Przypomnijmy, że pierwszym dzieckiem, u którego specjaliści z Kliniki Transplantacji Szpiku, Onkologii i Hematologii Dziecięcej zastosowali terapię CAR-T, jest 11-letni Olek. Mimo długotrwałego leczenia, w tym dwóch allogenicznych transplantacji komórek krwiotwórczych od dwóch różnych dawców, chłopiec przez siedem lat zmagał się z nowotworem krwi. Obecnie w organizmie dziecka nie ma komórek białaczkowych, a Olek przychodzi do kliniki tylko na wizyty kontrolne.

Kolejnym, trzecim pacjentem, ma być dziewczynka z Wrocławia. Jej terapię zaplanowano na przełom listopada i grudnia.

Tekst: Alicja Giedroyć/Gazeta Borowska 213
Zdjęcia: USK we Wrocławiu